Warning: Declaration of tie_mega_menu_walker::start_el(&$output, $item, $depth, $args, $id = 0) should be compatible with Walker_Nav_Menu::start_el(&$output, $item, $depth = 0, $args = Array, $id = 0) in /home3/afgsaane/public_html/wp-content/themes/jarida/functions/theme-functions.php on line 1904
لندی! - انجمن علمی دانشجویان افغانستان

بیاندیش …

تمام افکار خود را روی کاری که دارید انجام می دهید متمرکز کنید. پرتوهای خورشید تا متمرکز نشوند نمی سوزانند.

— گراهام بل

لندی!

از نظر فرم لندی شعر فولکوری است، و شعر فولکوری آن ساحت پهناور از احساس و شیفتگی بی پایان است که توسط صدها هزار انسان پایه گذاری شده است ، از نخستین عشق ها، خنده ها و شادی ها و از آغازین سرشک ها، اندوها ها و دردها.

« لندی» تک بیتی های شفاهی پشتوست که در قالب آوازها و آهنگ های گوناگون از باستان تا زمان ما رسیده است. و پشتوها بدان لندی، تیکی، مسری، تپه، آواز، بدله، سندره و غیره نام داده اند.لندی در پشتو به نام کوتاهک است.

کلیه لندی ها با قافیه همسان ( مه) و (نه) آخر میشود و از دو نیم بیتی نابرابر نه هجایی و سیزده هجایی تشکیل شده است. تعداد آن از صدهزار تجاوز میکند. هیچ پشتویی وجود ندارد که چندتایی از لندی را به خاطر نداشته باشد.

در تک بیتی های شعر فولکوری ملل آسیای جنوبی و مرکزی تنهای تک بیت های فولکوری پنجابی به نام «ماهیا» به « لندی» شباهت نزدیک دارد.اما به هیچ صورت لطافت وسعت و غنای هنری آن را ندارد و شاید شباهت میان «لندی» و « ماهیا» ریشه تاریخی داشته باشد و از جایی که پشتون ها و قبایل شمال نیم قاره هندوستان اصالت آریایی دارند، و از امکان دور نیست که این اشعار فولکوری از فرهنگ واحد آریایی نشأت کرده و با گذشت زمان و انشعاب تاریخی زبان ها  به تفاوت کنونی رسیده باشند.

لندی از لحاظ شناخت و توصیف انسان و بیان عوالم درونی و بیکران او و ستایش آن چه ما به نام زیبایی میشناسیم در اوج سروده های فولکوری پشتو قرار دارد. لندی ها معمولا به سه بخش زنانه، مردانه و بخش مشترک میان زن و مرد تصنیف می شوند. پنجاه و دو درصد لندی ها اصالت زنانه دارند یعنی توسط زنان آفریده شده اند، به زندگی، پندارها، بیان احساسات، دلدادگی و اعتراض او علیه مرد وقف شده است. اصناف فولکور منظوم پشتو به خصوص« چغیان»،« ساندی» و لندی های زنانه به بیان وسیع شرایط دشوار زندگی پرداخته و از خشونت علیه او و بلنددستی و برتری ناروای مرد پرده برداشته است.

هیچ گونه از فولکوری های افغانی چون لندی ها به قبول عامه و استفاده وسیع نرسیده است. به خصوص شخصیت تعمیمی آن موجب شده است که تمام طبقات و اقشار اجتماعی به آن روی آورند و در آفرینش آن سهم بپردازند.

بسیاری از فولکورشناسان افغان باورمندند که لندی افغانی بخش مهمی از ثروت ادبیات عامیانه بشریت است و می توان با سربلندی آن را به حیث فرآورده تجربیات و ارثیه گرانبهای مردم ما به جهانیان ارائه کرد.

یکی از خصوصییات عمده لندی فطرت آهنگین آن است که بدون تکلف در قالب ده ها ملودی مینشیند و به هنرمندان موسیقی و آواز امکان می دهد تا ملودی های جدید از آن بیافرینند.

فرخ افندی موسیقی دان ترکی مقیم افغانستان عقیده داشت که هیچ شعر و ترانه فولکوری در قلمرو ترانه جغرافیای ما از لحاظ پذیرش و پرورش آهنگ موسیقی؛ غنای تغزلی، زبان صادقانه و هیجان آفرین خود پروازگاه بلند لندی را ندارد….

در ادامه نمونه هایی از لندی را خواهیم دید:

« د عاشقی مثال د تیغ دی‏      خوک چه په تیغ لوبی کوی زخمی بشینه»
« عشق همچون تیغ است      هرکس که با تیغ بازی کند زخمی خواهد شد»

« پاس په بنگله کی فریاد خیژی  یا رخنوان دی یا مین له ملکه خینه»
« می رسد فریاد ها از خانه بالا به گوش  هست کس بیمار؟ یا عاشق ز کشور میرود»

« پر لاری خم بدن میریزدی رنخوره نه یم دیار غم میریزد وینه»
« می روم بر راه سر تا پای می لرزد تنم نیست بیماری، غم دلدار می لرزاندم»

« جدایی راغله لاری دوه شوی مرگ می قبول دی جدایی نه قبلومه»
« راه ما از هم جدا شد، وقت هجران می رسد مرگ را دارم قبول اما جدایی مشکل است»

« زه همغه مسته لیلایم که می رنگ ژیر دی له آشنا نه بیله یمه»
«من همان لیلای مست هستم که بودم پیش از این، رنگم ار زرد است از دلدار دور افتاده ام»

« تا وی نم خم سبا به راشم جانانه میاشتی دی شمیرم تیر شوه کلونه»
« تو گفتی: می روم امروز و فردا باز می آیم، شمار ماه ها کردم حساب سال ها دارم»

 

منبع: کتاب شعر زنان افغانستان

درباره رحیمه بصیر

دیدگاهتان را ثبت کنید

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شدعلامتدارها لازمند *

*

theme
رفتن به بالا

Warning: Parameter 1 to W3_Plugin_TotalCache::ob_callback() expected to be a reference, value given in /home3/afgsaane/public_html/wp-includes/functions.php on line 3510